Tamam. Kimse bize 'Ulysses'i okuyun' demiyor. Ya da ne bileyim 'Decameron'u ya da 'Niteliksiz Adam'ı okumamızı söylemiyor. Ama bu kadar mı boşa atılır bir olta. İsmet Özel’in o ünlü şiirinin adını ödünç alırsam, ‘Evet, isyan’ diyorum. Sabrımla bilinen ben bile, hoşgörüyü artık bir kenara koymak gerek diyorum ve o isyana sizi de davet ediyorum... Bir ‘Dur!’ demenin, bir ‘Yetti artık!’ demenin vakti gelmedi mi sizce de... Bu pespaye akıl vermeler, bu postmodern olana bile pabucunu ters giydiren ucuzluklar, bu gizemli olduğu söylenen rakamlar, bir parça kokuşmuş peyniri bulmamız için şaşkın bir fareye çevrilerek bırakıldığımız labirentlerle dolu kitaplar...

Marquez, Kırmızı Pazartesi’de çocukken şahit olduğu bir olayı anlatır: İşleneceğini bütün kasabanın bildiği ama engel olmak için kimsenin kılını kıpırdatmadığı bir cinayeti anlatır. Bir delikanlıdır öldürülecek olan, herkes bilir, herkes susar...

Size ‘kırmızı pazartesi’, diyorum.
Size ‘bir cinayet işlenecek’ diyorum.
Ne kaldı o kitaplardan geriye? İçimizde, beynimizde...
Tamam. Kimse bize Ulysses‘i okuyun’ demiyor. Ya da ne bileyim Decameron‘u Niteliksiz Adam’ı okumamızı söylemiyor. Ama bu kadar mı boşa atılır bir olta.
Ne güzel söylemiş Avrupalı: “Kültür, her şeyi unuttuktan sonra bizde kalandır.”
Ne kaldı o kitaplardan geriye? Kocaman bir hiç mi?

Cervantes boşuna mı yazdı
On yılda sadece ve sadece 1 kitap okuyan bizler, bari bunu yapmayalım.
Nereye kadar sabır, nereye kadar hoşgörü. Bıkıp usanmadınız mı aynı şeylerden. Kaç on yıldır her öğün aynı yemeğin ısıtılıp ısıtılıp önümüze konulmasından bıkıp usanmadınız mı artık?

Boşuna mı yazıldı Homeros’tan beri yazılan ne varsa. Cervantes boşuna mı yazdı. Ve Balzac, Dostoyevski, Tolstoy, Flaubert. Boşuna mı yazdılar onca sayfayı. Ölü Canlar boşuna mı yazıldı. Babalar ve Oğullar, Meyhane, Goriot Baba, Sefiller, Dorian Gray’in Portresi ya da. Boşuna mı yazdı Yaşar Kemal İnce Memed’i, boşuna mı yazdı Tanpınar Huzur’u, Oğuz Atay Tutunamayanlar’ı, Sevgi Soysal Yenişehir’de Bir Öğle Vakti’ni.

Elbette ki boşuna yazılmadılar.
Boşuna yazmadılar.
Biz buysak, haber salalım tek bir satır bile yazmasın artık Marquez.
Ama değiliz.
Umudumu kesmiş değilim ‘biz’den.
Hepimiz isyan ediyoruz, biliyorum.
Bu, son kitap; herkes okuyor diye koşa koşa gidip aldığımız, bunu da biliyorum.

Zizek İstanbul’da da esti gürledi
Geçen yıl yayımlanan Paralaks‘ı okurken kendimi biraz daha iyi hissettim. Bazı yazarlar kenidinizi iyi hissetmenizi sağlar yazdıklarıyla. ‘Yalnız değilim’ dersiniz. Bak, kocaman yazar da böyle düşünüyor, dersiniz. Size güç verir, dünya daha çekilir bir yere dönüşür...

Bu yazarlardan (kendisine daha çok düşünür diyelim) biri de Zizek’tir. Yazdığı ve söyledikleriyle insanın zihnini soru işaretleriyle doldurur. İnsan hayatını etkileyen/etkileyebilecek her şey -dün, bugün, yarın- Zizek’in alanına girer. Ele aldığı her konuyu tatlı tatlı anlatırken birden bire sizi tutup şöyle bir silkeleyebilir...
İşte bu farklı düşünür ay başında İstanbul’daydı. İpek Yezdani, Milliyet’te -Cadde eki- Zizek söyleşisinden notlar aktardı. Birkaç satırın altını çizdim.
Zizek diyor ki: “Eski etik normların bize yetmediği bir çağa giriyoruz. Birçok alanda, ekolojiden, entelektüel mülkiyete kadar sıfır noktasına yaklaşıyoruz. ‘İnsan olmak ne demektir?’den başlayarak her şeyi yeniden tanımlamalıyız.”

İstanbul hakkında da konuşmuş Zizek: “İstanbul’daki bağımsız sinemalar, kitapçılar, küçük bağımsız yayınevleri, bunlar Avrupa’da gitgide kayboluyor. Oysa gerçek bir entelektüel hayat için küçük kitapçılara, yayınevlerine, sahip olmanız gerek. İstanbul’da bunlar var, Yunanistan, Finlandiya gibi birçok Avrupa ülkesi İstanbul’la kıyaslayınca birer ‘vilayet’ gibi kalıyor! İşte bu yüzden de kitaplarımın burada yayımlanmasından gurur duyuyorum.”