- Özal'ın ölümü: 12. yıl Karakutu.com-Kültür Sanat

Turgut Özal'ın ölümünün 12. yılında, ondan bir süre sonra ölümü tadan Yavuz Gökmen'in bir yazısıyla her ikisini birden anmak istiyorum.

Yavuz Gökmen 27 Eylül 1993 tarihini taşıyan (bu demektir ki, Özal'ın ölümünden tam 5 ay on gün sonraki) yazısında (Hürriyet gazetesi, belirtilen tarih, s.24), yani daha bir yıl bile geçmeden, hatta 6 ay bile geçmeden, onun nasıl arandığını dile getiriyor. İşte Gökmen'in yazısı (şimdiden belirteyim, bütün vurgular yazının aslında var):

Yıl 1989, aylardan eylül. Özal, Cumhurbaşkanlığına gidiyor ve Demirel-İnönü ikilisi, Özal'ın yolunu kesmek için müthiş bir çaba içindeler.

"Demirel'in Güniz Sokak'taki evinin çalışma odasındayım. Uzun ve önemli bir röportaj yapıyoruz.

- Genelkurmay Başkanı'nın Millî Savunma Bakanı'na bağlı olmaması doğru mudur sizce?

- İşte bizim en önemli problemimiz budur. Demokrasi, askeri otoritenin, sivil otoriteye bağlı olduğu rejimdir. Bunu yapamazsak, demokrasiden söz edemeyiz.

Soru ve cevap işte böyle. Bu mülakat, zamanın en çok satan gazetelerinden birinde yayınlanıyor. Ertesi gün aynı soruyu İnönü'ye soruyorum. Onun da cevabı aşağı yukarı aynı mealde. Bu demeç de aynı gazetede yayınlanıyor.

Ve arkasından Özal tüm engellemelere ve "cunta" çağrılarına karşın Cumhurbaşkanı oluyor.

* * *

Yaklaşık iki yıl sonra Demirel-İnönü ikilisi ortaklaşa iktidara geliyorlar. Ancak askeri otoritenin sivil otoriteye bağlı olması konusunda bir tek adım atmadıkları gibi, bu konudaki soruları da geçiştiriyorlar. Demirel bir ara "darbe" havası içinde buluyor kendini. Bu havayı, adeta savunmaya geçerek dağıtmaya çalışıyor. Hava yapay olduğundan kendiliğinden dağılıyor. Bu işlerin çağının geçtiği artık iyice anlaşılıyor Türkiye'de.

Aynı günlerde ortaya ilginç bir düşünce atılıyor:

"Ordu niye darbe yapsın ki. Zaten her istediği yapılıyor. Gizli iktidar orduda."

Bu düşünce de kaynayıp gidiyor.

* * *

Özal'ın sağlığında "Ordu"nun ağırlığı meselesi pek fazla göze batmıyor. Çünkü toplumun bir güçlü lideri var ve bu lider, tüm toplantılarda her şeye egemen olabiliyor. Körfez Savaşı arifesinde Torumtay, sivil otoritenin, askerî planları değiştirmesinden rahatsız olarak Özal'a şikâyete gidiyor. Planları değiştiren, kukla zannedilen Akbulut'tur.

Özal, Torumtay'ı dinlemiyor ve Genelkurmay Başkanı istifa ederek gidiyor.

1987 yılında Necdet Öztorun'u pat diye emekli eden de Özal. Ama aynı Özal, bunların arkasından gidemiyor ve Türkiye'de sivil iktidarın koşulsuzluğunu sağlayamıyor.

* * *

Özal'ın nasıl büyük bir boşluk bıraktığı her geçen gün iyice ortaya çıkıyor. "Özal yaşasaydı" diyenler her geçen gün artıyor. Oysa bu böyle olmamalı. Özal'dan sonra gelenlerin, onu aşmak zorunda olduklarının bilincine varmaları lazım.

Ama henüz Özal'dan sonra kimin, kimlerin geldiği bile belli değil.

Demirel, Çankaya'da giderek Özal'laşıyor. Özal'da eleştirdiği her şeyi yapıyor ve giderek bir de "Çankaya hükümeti" kuruyor. Ama bütün bunlar, Özal olmasına yetmiyor. Bunun için Özal'ı aşması şart.

Demirel, Türkiye'nin geleceğine el atmak istiyor. Böyle düşünmekte haklı da. Anayasa ona önemli yetkiler veriyor. Ancak bunu açıkça değil, maalesef fırsatçı biçimde yapıyor. Çiller'i zaman içinde eritip yiyerek, iktidarını sağlamak istiyor.

(…) Demirel de, Çiller de, "Orduyu yanlarına çekmeye çalışmakla"la fahiş hatalarını yapıyorlar.

Böylece ister istemez askerin dümen suyuna giriyorlar.

O zaman da Türkiye'yi kimlerin, nasıl idare edeceği sorusunun cevabı karışıyor. Ortaya çıkan sonuç, Türkiye'nin idare filan edilmediği oluyor.

Demirel ve Çiller, "sivil yönetim" konusunda ittifak yapamadıkları takdirde, kimin diğerini yiyeceğinin hiç mi hiç önemi yoktur.

İkisi de yenip yutulurlar ve toplum gerçek sivil liderini bulur.

* * *

Gökmen'in yazısı burada bitiyor. Ve onun son cümlesiyle nasıl da haklı bir noktaya vurgu yaptığını teslim etmek gerekiyor.

İnsanın, iyi ki Gökmen 28 Şubat'ı görmedi diyesi geliyor. Toplum sivil liderini arayadururken, sivil liderlerin orduyu yanına çekmek için neler yaptığını görse, herhalde saçını başını yolardı. Ve bütün bunlara bakınca Özal'ın gün geçtikçe daha da büyüdüğü iyice ortaya çıkıyor.

Yenişafak
17/04/2005